Raczej zauważam. Rozmowa z Szymonem Kobylarzem

Posted on Kwiecień 2, 2014


Tekst ukazał się przy okazji wystawy Szymona Kobylarza „DIAMAT” w BWA SOKÓŁ w Nowym Sączu

(…)

Czy afirmowanie wątków związanych z ezoteryką i teoriami spiskowymi nie jest wyrazem kryzysu lub nawet regresu kultury? Choćby w tym sensie, że zbiega się z ekspansją populizmu i skrajnej prawicy w Europie, czyli polityki uprawianej przez generowanie atmosfery lęku.

Trudno zaprzeczyć. Wydaje mi się, że artyści są bardzo podatni na wszelkiego rodzaju wpływy dziedzin pozanaukowych. Ale naukowych również. Przy czym te drugie są trudniejsze do zrozumienia. Dla mnie wszelkie teorie spiskowe, zjawiska związane z wiedzą tajemną i ezoteryką często przekazywane są w sposób populistyczny lub popularnonaukowy, padając na stosunkowo łatwy, artystyczny grunt. Problem powstaje wtedy, kiedy brak jakiejkolwiek refleksji i dystansu wobec konkretnych zjawisk. Jeśli chodzi o moje prace, nie afirmują one w żaden sposób teorii spiskowych czy wiedzy tajemnej. Wykorzystuję je, ale ich nie wartościuję, nie nadaję im statusu wyjątkowości. Raczej zauważam.

Ale czy właśnie nie na tym polega problem, że jedynie „zauważenie” może łatwo stać się afirmacją?

Moje intencje przy tworzeniu prac mogą się mieć nijak do interpretacji. Według mnie to raczej głębsza analiza pozwala odbiorcom dostrzec różnice między „zauważeniem” a afirmacją. Pierwsze wrażenie zwykle polega na porównaniu do sytuacji i zjawisk, które znamy. To działa na tej samej zasadzie jak to, że najbardziej lubimy piosenki, które już słyszeliśmy. Tak naprawdę dopiero poznanie nowego kontekstu, który często nie wynika z samej pracy, osłuchanie się z czymś nowym pozwala odebrać coś na innej płaszczyźnie. Podsumowując, siła takiego gestu w dużej mierze zależy od odbiorcy, a nie samego artysty. Nie interesuje mnie szufladkowanie. Wydaje mi się, że jest to raczej domena teoretyków, którzy starają się unaukowić i usystematyzować wiedzę na temat sztuki. Problem zaczyna się wtedy, gdy chce się pewne rzeczy uregulować za szybko, bez odpowiedniego dystansu czasowego.

Fragement wywiadu. Całość znaduje się na stronie http://www.obieg.pl/rozmowy/31832

Advertisements
Posted in: Rozmowy